Je komt naar yoga omdat je wilt ontspannen.
En dan lig je eindelijk op je mat…
en voel je ineens hoe strak je nek is.
Hoe vast je kaken zitten.
Hoe onrustig je buik voelt.
Of hoeveel spanning er eigenlijk in je hele lichaam zit.
Lekker dan.
Je kwam toch juist om minder spanning te voelen?
Toch gebeurt dit heel vaak.
Niet omdat yoga de spanning veroorzaakt.
Maar omdat je eindelijk tijd hebt om haar op te merken.
Overdag kun je behoorlijk veel missen
Stel je voor.
Je hebt een drukke ochtend.
Je zit achter je computer.
Er komen mails binnen.
Je hebt afspraken.
Je telefoon gaat.
Je moet iets afmaken.
Misschien heb je tussendoor nauwelijks gegeten.
Je lichaam doet gewoon mee.
Tot je aan het einde van de dag op een yogamat gaat liggen.
En dan denk je:
Au, mijn nek.
Die nek zat waarschijnlijk om drie uur ’s middags ook al vast.
Alleen had je toen andere dingen te doen.
Bezig zijn leidt ontzettend goed af
Dat is niet per se verkeerd.
We kunnen niet de hele dag bij ieder lichamelijk gevoel stilstaan.
Maar als je voortdurend bezig bent, kan er wel een afstand ontstaan tussen wat je doet en wat je voelt.
Je merkt pas dat je moe bent wanneer je gaat zitten.
Je merkt pas dat je honger hebt wanneer het werk af is.
En je merkt soms pas hoeveel spanning je vasthoudt wanneer je stopt met bewegen.
Daarom kan het begin van een yogales juist onrustig voelen
Je zou verwachten dat je op de mat gaat liggen en onmiddellijk ontspant.
Maar soms gebeurt eerst het tegenovergestelde.
Je wordt je bewuster van alles.
Je rug voelt stijf.
Je adem zit hoog.
Je benen voelen zwaar.
Je hoofd blijft druk.
Je voelt ineens een knoop in je buik.
Dat hoeft niet te betekenen dat er iets misgaat.
Je aandacht is simpelweg veranderd.
Spanning is niet altijd iets wat weg moet
We praten vaak over spanning loslaten.
Alsof spanning afval is dat zo snel mogelijk uit je lichaam moet.
Maar spanning heeft ook een functie.
Je spieren spannen aan wanneer je iets tilt.
Je lichaam maakt zich klaar wanneer je snel moet reageren.
Je houdt jezelf letterlijk overeind dankzij spierspanning.
Het probleem is dus niet dat er ooit spanning is.
Het wordt vooral vervelend wanneer je lichaam nauwelijks meer terugschakelt.
Wanneer je zelfs op de bank nog je schouders aanspant.
Of in bed je kaken op elkaar houdt.
Soms houd je meer vast dan nodig is
Dat merk je prachtig tijdens yoga.
Je staat bijvoorbeeld in een houding waarbij je benen werken.
Prima.
Maar waarom zijn je schouders ook gespannen?
En je handen?
En je voorhoofd?
Dat gebeurt zonder dat je het doorhebt.
Je hele lichaam gaat meedoen terwijl maar een deel van je lichaam hoeft te werken.
Dan zeg ik tijdens een les bijvoorbeeld:
“Kun je je gezicht iets zachter maken?”
En ineens merk je:
O ja. Ik was mijn kaken aan het aanspannen.
We doen dat buiten de yogamat ook
Je hebt een lastig gesprek en je hele lichaam spant aan.
Je rijdt gehaast naar een afspraak en zit verkrampt achter het stuur.
Je probeert iets op tijd af te krijgen en trekt ongemerkt je schouders omhoog.
Het lichaam reageert op wat jij meemaakt.
Dat is normaal.
Alleen vergeten we daarna soms weer los te laten.
Yoga geeft je een moment om dat verschil te voelen
Inspanning.
Ontspanning.
Aanspannen.
Loslaten.
Bewegen.
Stilstaan.
Tijdens een les wisselen die elkaar af.
En juist door dat verschil begin je spanning beter te herkennen.
Als je altijd op een zeven zit, voelt een zeven op een gegeven moment normaal.
Pas wanneer je even naar een vier zakt, merk je:
O, dus dít is zachter.
Je hoeft spanning niet uit je lichaam te duwen
Dit vind ik belangrijk.
Zeker bij rustige yoga ontstaat soms het idee dat je diep in een houding moet gaan om spanning los te maken.
Dat hoeft helemaal niet.
Harder trekken is niet automatisch beter.
Verder in een houding komen ook niet.
Je lichaam ontspant niet omdat jij het dwingt.
Soms gebeurt juist het tegenovergestelde.
Wanneer iets te intens wordt, span je je alleen maar meer aan.
Minder kan daardoor meer doen
Stel dat je in een houding ligt en merkt dat je adem stokt.
Je kaken spannen aan.
Je hele lichaam lijkt zich schrap te zetten.
Dan is mijn eerste gedachte niet:
Nog iets dieper.
Juist niet.
Misschien leg je een bolster onder je.
Kom je iets uit de houding.
Verander je de positie van je benen.
En ineens kun je weer ademen.
Dat is geen stap terug.
Dat is luisteren.
Je hoeft niet iedere spanning te verklaren
Dit wordt rondom yoga soms veel groter gemaakt dan nodig is.
Spanning in je heupen hoeft niet automatisch te betekenen dat daar een bepaalde emotie zit.
Een stijve nek hoeft geen verborgen boodschap uit je verleden te bevatten.
Misschien heb je gewoon zes uur achter je laptop gezeten.
Of gisteren gesport.
Of slecht geslapen.
Je hoeft niet van iedere lichamelijke sensatie een verhaal te maken.
Soms is voelen voldoende.
Maar je kunt wel nieuwsgierig worden
Waar span ik aan?
Wanneer gebeurt dat?
Kan ik hier iets zachter worden?
Wat gebeurt er met mijn adem?
Voelt dit prettig?
Of vertelt mijn lichaam me dat ik moet aanpassen?
Dat zijn vragen waar je veel meer aan hebt dan:
Hoe krijg ik deze spanning zo snel mogelijk weg?
Loslaten gebeurt vaak niet wanneer je eraan trekt
Denk maar aan je schouders.
Als ik tegen je zeg:
“Ontspan je schouders!”
kun je ze bewust naar beneden duwen.
Maar dat is eigenlijk weer iets dóén.
Soms helpt het meer om eerst te voelen:
O, ze zitten hoog.
En dan te ademen.
Even te bewegen.
En te kijken wat er vanzelf gebeurt.
Ontspanning laat zich niet altijd commanderen.
Soms komt er een diepe zucht
Dat vind ik zo’n mooi moment.
Je ligt al een tijdje.
Niemand doet iets bijzonders.
En ineens:
een enorme zucht.
Alsof je lichaam zelf besluit dat iets niet meer nodig is.
Je hebt het niet bedacht.
Niet geforceerd.
Het gebeurt.
Dat is vaak hoe ontspanning werkt.
Niet spectaculair.
Maar langzaam.
En soms blijft de spanning gewoon
Ook dat mag.
Je kunt een yogales doen en nog steeds met een stijve nek naar huis gaan.
Yoga is geen wondermiddel.
Je lichaam hoeft niet na ieder uur volledig zacht en pijnvrij te zijn.
Misschien heeft iets meer tijd nodig.
Misschien vraagt het om beweging buiten de les.
Misschien moet je anders naar je werkhouding kijken.
En bij aanhoudende of hevige pijn is het natuurlijk verstandig om daar passend professioneel advies voor te vragen.
Yoga hoeft niet overal de oplossing voor te zijn.
Wat je wel kunt leren, is eerder opmerken
En daar zit voor mij de winst.
Niet wachten totdat je nek zo vastzit dat je nauwelijks kunt draaien.
Maar dinsdagmiddag al voelen:
Hé, ik zit hier helemaal verkrampt.
Niet wachten totdat je volledig uitgeput bent.
Maar merken dat je adem al de hele dag hoog zit.
Niet pas luisteren wanneer je lichaam heel hard moet roepen.
Maar de kleinere signalen weer horen.
Je lichaam vraagt niet altijd om méér
Soms vraagt het om bewegen.
Soms om rust.
Soms om een stevige houding.
Soms om een bolster en een deken.
En soms wil het gewoon dat jij eindelijk even merkt hoe het ermee gaat.
Dat is waarom spanning voelen tijdens yoga niet per se iets negatiefs is.
Je hebt niet gefaald in ontspannen.
Je bent gaan voelen.
En vanuit daar kun je pas ontdekken wat jouw lichaam werkelijk nodig heeft.
Voel je vaak pas aan het einde van de dag hoeveel spanning je in je lichaam vasthoudt?
Tijdens mijn Mindpiece yogalessen draait het niet om spanning zo snel mogelijk wegwerken. We bewegen, vertragen en leren herkennen waar je lichaam onnodig hard werkt en waar juist ruimte mag ontstaan.
Ik geef Slow Flow en Yin Yoga in Benthuizen en Slow Flow in Boskoop. Je kunt eerst een proefles volgen en ervaren wat er gebeurt wanneer je een uur lang echt aandacht geeft aan je lichaam.
