Je bent degene die het wel regelt.
Als er iets gebeurt, schakel je.
Je belt.
Plant.
Lost op.
Denkt vooruit.
Je houdt overzicht wanneer anderen dat even niet kunnen.
En als iemand vraagt hoe het met jou gaat?
Dan zeg je:
“Goed hoor.”
Of:
“Druk, maar het gaat.”
En waarschijnlijk gaat het ook.
Dat is misschien juist het ingewikkelde.
Je kúnt veel dragen.
Je hébt al veel gedragen.
Dus wanneer wordt het eigenlijk te veel?
Altijd sterk moeten zijn kan bijna onderdeel van je identiteit worden
Misschien zeggen mensen het zelfs tegen je.
Jij bent ook zo sterk.
Ik weet niet hoe jij het allemaal doet.
Jij redt je wel.
Dat klinkt als een compliment.
En waarschijnlijk is het ook zo bedoeld.
Maar soms kan er iets anders onder ontstaan:
blijkbaar ben ik degene die het aankan.
Dus ga je door.
Niet omdat niemand je wil helpen
Maar omdat je gewend bent degene te zijn die overeind blijft.
Dat kan een heel vertrouwde positie worden.
De sterke.
De zelfstandige.
De vrouw die niet snel opgeeft.
En daar is op zichzelf niets mis mee
Kracht is prachtig.
Doorzettingsvermogen ook.
Er zijn momenten waarop je blij mag zijn dat je kunt handelen wanneer dat nodig is.
Maar kracht wordt zwaar wanneer je denkt dat je geen andere kant meer mag hebben.
Wanneer sterk zijn verandert in sterk móéten zijn
Dat verschil is belangrijk.
Sterk zijn is een mogelijkheid.
Sterk moeten zijn is een rol.
Bij het eerste kun je schakelen.
Bij het tweede blijf je doorgaan, ook wanneer je eigenlijk iets anders nodig hebt.
Je bent moe.
Maar je gaat.
Je bent verdrietig.
Maar eerst moeten de kinderen naar school.
Je hebt behoefte aan steun.
Maar iemand anders heeft het moeilijker.
Je wilt eigenlijk zeggen dat je het niet meer trekt.
Maar je denkt:
Kom op. Nog even.
En dat ‘nog even’ kan behoorlijk lang duren
Een week.
Een maand.
Jaren.
Je lichaam houdt geen score bij van hoe goed je het doet
Je lichaam weet niet dat jij degene bent die sterk hoort te zijn.
Het reageert gewoon op belasting.
Op slaaptekort.
Spanning.
Haast.
Weinig herstel.
Voortdurend alert zijn.
Je kunt mentaal zeggen: ik kan nog wel
Terwijl je lichaam allang andere signalen geeft.
Je schouders blijven hoog.
Je ademhaling voelt oppervlakkig.
Je slaapt maar komt niet echt uitgerust wakker.
Je bent sneller geïrriteerd.
Geluid komt harder binnen.
Je kunt moeilijk schakelen wanneer iets onverwachts gebeurt.
Dat betekent niet automatisch dat er iets ernstigs aan de hand is
We hebben allemaal periodes waarin we vermoeider of gespannener zijn.
Maar het zijn wel signalen die je niet altijd hoeft weg te drukken.
In hoe herken je stress in je lichaam? lees je meer over lichamelijke signalen van langdurige spanning.
Sterke vrouwen merken hun grens soms pas laat
Niet omdat ze geen grens hebben.
Maar omdat ze gewend zijn eroverheen te functioneren.
Dat is iets anders.
Je kunt moe zijn en toch koken.
Overprikkeld zijn en toch naar die verjaardag.
Verdriet hebben en toch werken.
Geen ruimte hebben en toch ja zeggen.
Functioneren is daarom niet altijd hetzelfde als het goed maken
Dat vind ik een belangrijk onderscheid.
We kijken vaak naar wat nog lukt
Ik werk toch nog?
Ik zorg toch voor de kinderen?
Ik sport nog.
Ik kom mijn afspraken toch na?
Dus zal het wel gaan.
Maar misschien is een betere vraag:
Hoeveel kost het me om dit allemaal te blijven doen?
Daar zit vaak meer informatie.
Misschien kost een gewone werkdag je tegenwoordig de hele avond
Misschien heb je na sociale afspraken een dag nodig om bij te komen.
Misschien reageer je thuis sneller kortaf omdat je buiten de deur alles bij elkaar houdt.
Dat zijn dingen om serieus te nemen
Niet als bewijs dat je zwak bent.
Maar als informatie over je belasting.
Altijd sterk moeten zijn kan betekenen dat je pas rust wanneer alles klaar is
En daar hebben we meteen een probleem.
Want wanneer is alles klaar?
De was?
Komt terug.
Werk?
Morgen nieuwe mail.
Huishouden?
Over drie uur ligt er weer iets.
Kinderen?
Daar komt sowieso morgen weer iets nieuws.
Als rust pas mag wanneer niets meer hoeft, krijgt rust structureel de laatste plek
En meestal wint iets anders.
Misschien rust je wel, maar blijf je ondertussen ‘aan’
Dat kan ook.
Je zit op de bank.
Maar denkt aan morgen.
Je kijkt een serie.
En checkt ondertussen mail.
Je wandelt.
Met een podcast, telefoon en drie gesprekken in je hoofd.
Je lichaam zit stil
Maar jij bent nog steeds bezig.
Rust is niet alleen niet werken
Soms gaat het ook over even niets hoeven verwerken.
Geen input.
Geen beslissingen.
Geen verantwoordelijkheid.
In waarom niets doen zo moeilijk kan voelen lees je meer over waarom vertragen juist onrustig kan voelen wanneer je gewend bent altijd bezig te zijn.
Misschien voel je je schuldig wanneer je rust
Dat zie je vaak bij vrouwen die veel dragen.
Je gaat zitten.
En onmiddellijk zie je wat je ook had kunnen doen.
De vaatwasser.
Administratie.
Was.
Dat bericht waar je nog op moet reageren.
Rust wordt dan geen rust
Het wordt uitgesteld werk waar je je schuldig over voelt.
Misschien hoef je rust niet te verdienen
Dat klinkt eenvoudig.
Maar leef je er ook naar?
Je hoeft niet eerst volledig uitgeput te zijn
Je hoeft niet ziek te worden.
Je hoeft geen goede reden te hebben.
Rust is geen beloning voor een lichaam dat voldoende heeft gepresteerd
Het is onderdeel van hoe een lichaam functioneert.
Net als inspanning.
Sterk zijn wordt gevaarlijk wanneer niemand meer ziet dat je iets nodig hebt
En soms komt dat doordat jij het zelf ook nauwelijks laat zien.
Je zegt:
Het lukt wel.
Dus mensen geloven je.
Misschien denk je ondertussen:
Waarom ziet niemand dat het veel te veel is?
Dat kan pijnlijk zijn.
Want je wilt niet hoeven vragen.
Je wilt dat iemand het ziet.
Dat snap ik heel goed
Er zit iets fijns in wanneer iemand uit zichzelf zegt:
Geef maar. Ik doe dit wel.
Maar mensen zien niet alles
Zeker niet wanneer jij heel goed bent geworden in doorgaan.
Soms moet je woorden geven aan wat je nodig hebt
Niet:
Ik ben een beetje moe.
Als je eigenlijk bedoelt:
Ik trek het op dit moment niet om dit er ook nog bij te doen.
Dat is iets anders
Je hoeft niet eerst in te storten voordat je duidelijk mag zijn
Dat is misschien één van de belangrijkste dingen om opnieuw te leren.
Hulp vragen voordat het noodzakelijk is
Rust nemen voordat je lichaam je dwingt.
Nee zeggen voordat je boos bent.
Een afspraak afzeggen voordat je er huilend naartoe rijdt.
Eerder luisteren
Niet harder volhouden.
In hoe leer je je grenzen voelen voordat je eroverheen gaat? schreef ik precies over dat eerdere moment.
Een grens begint vaak veel zachter dan we denken.
Misschien begint hij met:
Eigenlijk is dit me te veel.
Dat is al genoeg om even te stoppen en te kijken.
Waarom willen we eigenlijk zo graag sterk zijn?
Omdat het ook iets oplevert.
Dat wordt soms vergeten.
Sterk zijn kan waardering geven
Mensen vertrouwen op je.
Je voelt je competent.
Nodig.
Zelfstandig.
Je hebt controle.
En wanneer jij degene bent die helpt, hoef je zelf niet degene te zijn die hulp nodig heeft
Dat kan veiliger voelen.
Want hulp nodig hebben maakt iets zichtbaar
Dat je het niet weet.
Dat iets je raakt.
Dat je moe bent.
Dat je iemand nodig hebt.
En juist dat kan spannend zijn
Zeker wanneer je gewend bent je eigen boontjes te doppen.
In waarom vrouwelijke kracht niet betekent dat je alles alleen moet kunnen schreef ik over dit verschil.
Zelfstandig zijn en alles alleen doen zijn niet hetzelfde.
Je kunt een zelfstandige vrouw zijn én steun ontvangen
Sterker nog:
misschien geeft juist dat je de ruimte om zelfstandig te blijven.
Altijd sterk zijn kan ook een manier zijn om controle te houden
Wanneer jij alles zelf doet, weet je wat er gebeurt.
Je hoeft niet te wachten.
Niet afhankelijk te zijn.
Niet teleurgesteld te worden.
Controle kan ontzettend geruststellend zijn
Tot je verantwoordelijk wordt voor bijna alles.
Dan verandert controle in belasting.
Misschien denk je:
Als ik het niet doe, gebeurt het niet.
Soms klopt dat.
Maar soms gebeurt het niet omdat iedereen inmiddels gewend is geraakt aan het feit dat jij het uiteindelijk toch doet.
Dat patroon kan thuis ontstaan
Op je werk.
Binnen familie.
In vriendschappen.
Jij onthoudt.
Jij vraagt.
Jij plant.
Jij stuurt nog een bericht.
Jij zorgt dat het geregeld wordt.
En hoe beter jij dat doet, hoe minder zichtbaar het werk wordt
Dat is het ironische.
Mensen zien het resultaat
Niet altijd de mentale lijst die jij voortdurend bijhoudt.
Het gaat niet alleen over praktische taken
Ook emotioneel kun je veel dragen.
Je voelt wanneer iemand niet lekker zit.
Probeert de sfeer goed te houden.
Denkt na over hoe je iets brengt zodat niemand zich aangevallen voelt.
Je houdt rekening met iedereen
Nog voordat iemand iets heeft gevraagd.
Dat kost energie.
Misschien draag je niet alleen je eigen dag
Maar ook een beetje die van iedereen om je heen.
Dat kan voortkomen uit zorgzaamheid
Maar zorgzaamheid hoeft niet te betekenen dat jij verantwoordelijk bent voor hoe iedereen zich voelt.
In waarom je je verantwoordelijk voelt voor anderen lees je daar meer over.
Een ander mag soms teleurgesteld zijn
Dat klinkt misschien hard.
Maar het is juist een belangrijke vorm van vrijheid.
Jij mag nee zeggen.
En de ander mag dat jammer vinden.
Beide kunnen tegelijk bestaan.
Je hoeft teleurstelling niet altijd te voorkomen
Want als jouw leven voortdurend georganiseerd wordt rondom het voorkomen van ongemak bij anderen, blijft er weinig bewegingsruimte voor jou over.
Sterk zijn kan ook betekenen dat je verdriet uitstelt
Nu even niet.
Je moet werken.
Voor iemand zorgen.
Iets regelen.
Soms is dat nodig
Emoties komen niet altijd op handige momenten.
Je kunt niet tijdens iedere vergadering alles laten vallen omdat er verdriet opkomt.
Maar uitstellen is iets anders dan nooit terugkomen
Dat gebeurt soms wel.
Het moment gaat voorbij.
De volgende dag begint.
Er komt iets nieuws.
En je denkt:
Het gaat alweer.
Misschien gaat het inderdaad beter
Maar soms ligt er nog iets onder.
Niet als een verborgen wond die per se geheeld moet worden.
Gewoon een ervaring waar je nog nauwelijks bij hebt stilgestaan.
Je hoeft niet alles te verwerken
Ook daar maken we tegenwoordig een enorm project van.
Maar je mag wel merken wanneer iets je geraakt heeft.
Soms is één eerlijk gesprek genoeg
Een huilbui.
Een wandeling.
Schrijven.
Stilte.
Niet om het weg te krijgen
Om het even ruimte te geven.
Sterk zijn betekent niet dat je niet mag huilen
Dat klinkt vanzelfsprekend.
En toch voelen veel mensen de behoefte zich te verontschuldigen wanneer ze huilen.
Sorry.
Waarom eigenlijk?
Je lichaam doet iets.
Je bent geraakt.
Dat hoeft niet meteen gestopt.
Natuurlijk wil je niet overal huilen
Dat hoeft ook niet.
Maar misschien mag er minstens één plek zijn waar je niet meteen hoeft te zeggen:
Het gaat wel hoor.
Kwetsbaarheid is niet hetzelfde als alles delen
Ook belangrijk.
Je hoeft niet iedereen toegang te geven tot je binnenwereld om ‘kwetsbaar’ te zijn.
Je mag selectief zijn
Sommige dingen zijn privé.
Sommige mensen voelen veilig.
Andere niet.
Niet alles delen is geen vermijding
Soms is het gewoon een grens.
De vraag is eerder:
Is er íemand bij wie ik niet sterk hoef te zijn?
Dat kan een partner zijn.
Vriendin.
Familielid.
Coach.
Therapeut.
Iemand bij wie je een zin niet meteen hoeft af te maken met:
Maar het komt wel goed.
Misschien is dat genoeg
Je hoeft niet van de sterke vrouw naar de kwetsbare vrouw
Dat is weer zo’n nieuwe rol.
Je bent beide.
Je kunt een moeilijke beslissing nemen en daarna huilen.
Je kunt iemand dragen en zelf steun nodig hebben.
Je kunt sterk zijn en bang.
Zelfverzekerd en onzeker.
Dankbaar en uitgeput.
Mensen bestaan uit tegenstellingen
Dat hoeft niet opgelost.
Misschien is vrouwelijke kracht juist ruimte hebben voor beide
Niet alleen voor het deel dat presteert.
Maar ook voor het deel dat moe wordt.
Niet alleen voor degene die weet.
Ook voor degene die twijfelt.
Niet alleen voor degene die geeft.
Ook voor degene die ontvangt.
Daar zit voor mij veel meer kracht in dan in een vrouw die zogenaamd niets nodig heeft
Wat gebeurt er als je niet meer altijd sterk hoeft te zijn?
Waarschijnlijk niet dat alles instort.
Misschien verandert er veel minder dan je denkt.
Je zegt eerder dat iets niet lukt.
Je vraagt sneller hulp.
Je laat iemand een taak overnemen zonder hem daarna opnieuw te doen.
Je plant rust voordat je agenda volledig volloopt.
Kleine dingen
Maar ze veranderen de manier waarop je draagt.
Misschien ontdek je zelfs dat mensen graag iets voor je doen
Dat kan ongemakkelijk zijn.
Vooral wanneer jij normaal degene bent die geeft.
Ontvangen vraagt ook oefening
Een compliment ontvangen.
Hulp.
Aandacht.
Een maaltijd.
Iemand die voor jou rijdt.
Zonder meteen te denken:
Hoe kan ik dit terugdoen?
Je hoeft relaties niet iedere dag exact in balans te houden
Soms draagt de één meer.
Later de ander.
Dat is verbinding.
Als jij altijd degene bent die geeft, ontstaat er geen wederkerigheid
Dan ontstaat er een rolverdeling.
Dat is iets anders.
Je mag die rol veranderen
Ook wanneer mensen even moeten wennen.
Misschien heb je jarenlang gezegd:
Laat maar, ik doe het wel.
Dan is het niet vreemd wanneer iedereen inderdaad denkt dat jij het wel doet.
Nieuwe patronen vragen soms nieuwe woorden
Kun jij dit doen?
Ik heb hier geen ruimte voor.
Ik wil graag dat jij dit regelt.
Ik heb je nodig.
Die laatste kan ontzettend spannend voelen
Ik heb je nodig.
Niet:
Ik kan niet zonder je.
Dat is iets anders.
Mensen nodig hebben maakt je niet afhankelijk
We hebben elkaar nodig.
Niet voor alles.
Niet voortdurend.
Maar wel.
Misschien hebben we onafhankelijkheid iets te ver verheerlijkt
Alsof het hoogste doel is dat je niemand nodig hebt.
Waarom eigenlijk?
Je kunt financieel zelfstandig zijn.
Je eigen keuzes maken.
Voor jezelf zorgen.
En nog steeds diep verbonden leven met andere mensen.
Dat is geen tegenstelling
Altijd sterk moeten zijn kan je ook verwijderen van plezier
Want als je altijd verantwoordelijk bent, blijft er weinig ruimte voor lichtheid.
Zelfs tijdens iets leuks ben je bezig
Heeft iedereen het naar zijn zin?
Hoe laat moeten we weg?
Is alles geregeld?
Misschien mag je soms degene zijn die niet organiseert
Die gewoon komt.
Eet.
Danst.
Lacht.
En weer naar huis gaat.
In hoe ontdek je waar je werkelijk blij van wordt? schreef ik dat plezier niet altijd nuttig hoeft te zijn.
Misschien hoeft het zelfs nergens toe te leiden.
Sterke vrouwen mogen ook spelen
Zonder doel.
Zonder ontwikkeling.
Zonder dat het iets oplevert.
Je hoeft niet iedere vrije activiteit om te zetten in selfcare
Soms is iets gewoon leuk.
Dat is genoeg.
Hoe stop je met altijd sterk moeten zijn?
Niet door morgen alles los te laten.
Dat voelt waarschijnlijk juist onveilig.
Begin kleiner
Kies één ding dat iemand anders deze week mag dragen.
Eén taak.
Eén gesprek.
Eén verantwoordelijkheid.
En probeer niet onmiddellijk in te grijpen
Dat is stap twee.
Want hulp vragen en daarna controleren of iemand het precies op jouw manier doet is technisch gezien nog steeds veel werk.
Laat het anders gaan
Als het goed genoeg gaat, is het misschien goed genoeg.
Een tweede oefening: verander je antwoord op ‘hoe gaat het?’
Niet tegen iedereen.
Kies één persoon.
Wanneer diegene vraagt:
Hoe gaat het?
Geef eens het echte antwoord.
Niet je complete levensverhaal.
Eén zin.
Bijvoorbeeld:
Ik merk dat ik eigenlijk behoorlijk moe ben.
En stop.
Niet meteen:
Maar verder gaat alles goed hoor.
Laat de zin even bestaan.
Een derde oefening: merk je ‘ik moet’ op
Hoe vaak denk je:
Ik moet dit gewoon kunnen.
Vraag dan:
Waarom eigenlijk?
Omdat het echt jouw verantwoordelijkheid is?
Omdat niemand anders het kan?
Of omdat je vindt dat een sterke vrouw dit hoort te kunnen?
Misschien ontdek je hoeveel onzichtbare regels je voor jezelf hebt
Een goede moeder moet…
Een goede partner moet…
Een succesvolle ondernemer moet…
Een sterke vrouw moet…
Wie heeft die regels geschreven?
En wil je ze allemaal houden?
Je mag ze opnieuw bekijken
Misschien is één van jouw regels:
Ik mag anderen niet belasten met mijn problemen.
Draai hem eens om.
Zou jij willen dat iemand van wie je houdt niets tegen jou vertelt omdat diegene jou niet wil belasten?
Waarschijnlijk niet.
Waarom denk je dan dat jouw aanwezigheid voor een ander welkom is, maar die van hen voor jou een belasting zou zijn?
Interessant, toch?
Mensen mogen zelf bepalen of ze ruimte hebben
Je hoeft niet vooraf voor iedereen nee te zeggen.
Vraag.
De ander mag antwoorden.
Dat is veel gelijkwaardiger
Wanneer je altijd sterk bent, kunnen mensen je ook minder goed leren kennen
Ze kennen de capabele versie.
De gezellige versie.
De oplossingsgerichte versie.
Maar misschien niet de vrouw die soms bang is.
Moe.
Verdrietig.
Onzeker.
Dat betekent niet dat iedereen die kanten hoeft te zien
Maar intimiteit vraagt wel dat iemand iets meer ziet dan je buitenkant.
Verbinding ontstaat niet alleen doordat jij er voor iemand bent
Ook doordat iemand er voor jou mag zijn.
Dat kan spannend zijn
Maar misschien is dat precies de ruimte waar je naar verlangt.
Dichter bij jezelf komen betekent daarom niet alleen luisteren naar je verlangens
Het betekent ook erkennen wanneer je iets niet meer alleen wilt dragen.
In hoe kom je weer dichter bij jezelf? schreef ik over jezelf weer meenemen in je eigen leven.
Dit hoort daarbij.
Jij bent niet alleen degene die alles draaiende houdt
Je bent ook iemand die onderdeel is van dat leven.
Je mag daarin iets nodig hebben
Wanneer sterk zijn je enige stand wordt, verdwijnt flexibiliteit
En juist flexibiliteit is belangrijk.
Soms aanpakken.
Soms wachten.
Soms dragen.
Soms laten dragen.
Je hoeft niet één versie van jezelf te kiezen
Misschien is dát kracht
Niet dat je altijd overeind blijft.
Maar dat je kunt voelen wat een moment van je vraagt.
Soms is dat:
Kom. We gaan.
En soms:
Ik kan even niet meer.
Beide kunnen waar zijn.
The Return Method™
Binnen The Return Method™ gaat terugkeren naar jezelf niet over nóg sterker worden.
Veel vrouwen die zich aangetrokken voelen tot dit werk zijn al sterk.
Ze hebben jarenlang geregeld.
Gedragen.
Aangepast.
Doorgeduwd.
Gezorgd.
Wat ontbreekt is niet altijd méér kracht.
Soms ontbreekt de ruimte om niet voortdurend krachtig te hoeven zijn.
Binnen Inner Guru leer je eerder opmerken wat er werkelijk in jou gebeurt.
Niet pas wanneer je lichaam schreeuwt.
Binnen Heart’s Wild Honesty mag ook de zin bestaan die misschien minder makkelijk voelt:
Dit is me te veel.
En binnen Inner Union hoeft de sterke vrouw niet te verdwijnen.
Ze krijgt alleen gezelschap.
Van de zachte vrouw.
De vermoeide vrouw.
De speelse vrouw.
De vrouw die verlangt.
De vrouw die soms niet weet wat ze moet doen.
Allemaal jij.
Je hoeft dus niet minder sterk te worden.
Misschien hoef je alleen te stoppen met kracht gebruiken als bewijs dat je niets of niemand nodig hebt.
Je kracht zit niet in hoeveel je alleen kunt dragen. Misschien zit ze juist in weten wanneer je iets niet langer alleen hóéft te dragen.
