Je staat in een houding.
Je been begint te trillen.
Je probeert nog nét iets verder te komen.
Je gezicht staat inmiddels op standje volledige concentratie.
En dan zeg ik:
“Adem je nog?”
Stilte.
O ja.
Ademen.
Het klinkt bijna belachelijk.
Want natuurlijk adem je.
Anders zou een yogales vrij snel afgelopen zijn.
Maar er zit een verschil tussen ademen omdat je lichaam dat automatisch doet…
en werkelijk merken hoe je ademt.
En tijdens yoga vertelt je adem vaak veel meer dan je denkt.
Je adem is er de hele dag
Je hoeft er niets voor te doen.
Terwijl jij werkt, rijdt, praat, slaapt, kookt en deze blog leest, gaat je adem gewoon door.
Meestal besteden we daar weinig aandacht aan.
Totdat iets spannend of zwaar wordt.
Dan verandert je adem vaak vanzelf.
Je houdt hem even vast.
Gaat sneller ademen.
Of merkt dat je adem vooral hoog in je borst zit.
Dat gebeurt ook tijdens yoga.
En juist daarom is je adem zo’n handige graadmeter.
Je adem vertelt vaak eerder dat iets te veel is
Stel dat je in een houding staat.
Je wilt iets verder.
Lichamelijk lukt dat misschien ook nog.
Maar ineens merk je dat je je adem inhoudt.
Je kaken aanspant.
Je schouders omhoog trekt.
Je lichaam geeft eigenlijk al informatie.
Niet per se:
Stop onmiddellijk.
Maar wel:
Hé. Let even op.
Misschien hoeft die houding helemaal niet verder.
We kijken zo snel naar de buitenkant
Kan mijn hand bij de grond?
Staat mijn been hoog genoeg?
Hoe diep kom ik?
Kan ik hetzelfde als vorige week?
Maar als jij prachtig in een houding staat terwijl je nauwelijks meer ontspannen kunt ademen, vraag ik me af wat die perfecte houding je eigenlijk oplevert.
Ik heb liever dat je een stap terug doet en weer ruimte voelt.
Daar begint voor mij yoga.
Niet bij het plaatje.
Je hoeft niet perfect te ademen
Ook dit kan namelijk weer een prestatie worden.
“Doe ik mijn ademhaling wel goed?”
“Moet ik door mijn neus ademen?”
“Hoeveel tellen moet ik inademen?”
Tijdens sommige oefeningen werken we bewust met een bepaalde ademhaling.
Maar gedurende een gewone yogales hoef je niet zestig minuten lang je adem te controleren.
Dat zou behoorlijk vermoeiend worden.
Je mag hem ook gewoon volgen.
Eerst merken wat er al gebeurt
Dat vind ik vaak veel interessanter.
Hoe adem je wanneer je rustig ligt?
Wat gebeurt er wanneer een houding zwaarder wordt?
Houd je je adem vast wanneer je je evenwicht probeert te bewaren?
Kun je ontspannen uitademen wanneer je langer in een houding blijft?
Je hoeft daar niet meteen iets aan te veranderen.
Eerst maar eens voelen.
Beweging en adem kunnen elkaar vinden
Tijdens Slow Flow bewegen we vaak mee met de adem.
Je ademt bijvoorbeeld in terwijl je je armen omhoog brengt.
Je ademt uit terwijl je naar een andere houding beweegt.
Niet omdat daar een yogapolitie op controleert.
Maar omdat het een ritme geeft.
Je hoeft niet te haasten.
De adem bepaalt voor een deel het tempo.
En dat voelt heel anders dan zo snel mogelijk van houding naar houding gaan.
Eén ademhaling maakt een beweging ineens langzamer
Probeer het maar eens.
Breng je armen snel omhoog en weer naar beneden.
Klaar.
Doe hetzelfde nog eens, maar laat de beweging nu één volledige inademing omhoog duren en één volledige uitademing naar beneden.
Het is dezelfde beweging.
Maar de ervaring is totaal anders.
Je merkt meer.
Je voelt meer.
Je bent erbij.
Je adem kan voorkomen dat yoga weer een haastklus wordt
Want ja, zelfs yoga kunnen we gehaast doen.
Snel naar de volgende houding.
Even corrigeren.
Verder.
Nog iets dieper.
Als je de adem erbij houdt, wordt dat moeilijker.
Je kunt niet vijf bewegingen proppen in één rustige ademhaling.
Je moet wachten.
En soms is wachten precies wat we nodig hebben.
Bij Yin gebeurt er weer iets anders
Daar beweeg je veel minder.
Dus hoef je je adem niet voortdurend aan een beweging te koppelen.
Je ligt.
Je voelt.
Je ademt.
En soms merk je in een houding dat je adem steeds kleiner wordt.
Dan kun je jezelf afvragen:
Lig ik hier eigenlijk nog prettig?
Misschien is het antwoord ja.
Misschien heeft je lichaam gewoon even tijd nodig.
Maar misschien ben je te diep gegaan.
Dan kun je iets aanpassen.
Je adem helpt je dus ook daar om te luisteren.
Een diepe adem is niet altijd beter
Dat wil ik er wel bij zeggen.
Er ontstaat soms het idee dat je tijdens yoga voortdurend enorme buikademhalingen moet maken.
Dat hoeft niet.
Je adem hoeft niet zo groot mogelijk te zijn.
Hij hoeft vooral niet geforceerd te worden.
Soms is je adem klein.
Soms diep.
Soms merk je hem nauwelijks.
Het lichaam verandert voortdurend.
Je adem ook.
Soms komt de diepe zucht vanzelf
Dat vind ik altijd mooi.
Je ligt al een tijdje in een houding.
En ineens komt er zo’n uitademing.
Niet bedacht.
Niet gestuurd.
Gewoon:
Haaaaa.
Je hele lichaam lijkt een beetje mee te zakken.
Dat soort momenten hoef je niet te maken.
Je geeft je lichaam alleen genoeg tijd om ze te laten ontstaan.
Je adem brengt je ook terug wanneer je hoofd vertrekt
Want dat doet het.
Je staat op je mat en ineens denk je aan morgen.
Aan een gesprek.
Aan je boodschappen.
Aan iets wat je vergeten bent.
Je hoeft daar niet boos om te worden.
Je merkt gewoon:
O, ik ben weg.
En dan kun je terug naar iets wat er altijd is.
Je adem.
In.
Uit.
Daar ben je weer.
Dat is misschien wel waarom adem zo belangrijk is binnen yoga
Je adem gebeurt alleen nu.
Je kunt niet alvast de ademhaling van morgen nemen.
Je kunt de ademhaling van gisteren niet opnieuw doen.
Deze ademhaling is hier.
En daardoor brengt hij je steeds terug naar precies waar yoga plaatsvindt.
Niet in je hoofd.
Niet in het perfecte plaatje.
Maar in het lichaam waar je op dit moment in zit.
Je adem hoeft de houding niet te volgen
Ik zou het liever andersom zien.
De houding mag de adem volgen.
Kun je hier nog zijn?
Kun je bewegen zonder jezelf op te jagen?
Kun je voelen wat er gebeurt?
Kun je ergens iets minder doen?
Misschien betekent dat dat je niet zo ver komt.
Prima.
Yoga wordt er niet minder van.
Soms is één stap terug precies goed
Dat vind ik één van de mooiste dingen om te zien tijdens een les.
Iemand komt diep in een houding.
Merkt dat de adem stokt.
Komt iets terug.
En ineens verandert het hele lichaam.
Schouders zachter.
Gezicht ontspannen.
Adem weer vrij.
Van buiten lijkt het alsof ze minder doet.
Maar eigenlijk gebeurt er veel meer.
Ze luistert.
Buiten de yogamat heb je daar misschien nog wel meer aan
Want hoe vaak merk je gedurende de dag dat je je adem inhoudt?
Wanneer je haast hebt.
Wanneer je een lastig bericht leest.
Wanneer je geconcentreerd werkt.
Wanneer je probeert alles tegelijk te doen.
Je adem kan dan een klein seintje worden.
Hé. Waar ben ik eigenlijk mee bezig?
Niet iedere keer hoef je vervolgens vijf minuten ademhalingsoefeningen te doen.
Soms is opmerken al genoeg.
Schouders los.
Uitademen.
Verder.
De mooiste houding is niet degene die het diepst is
Voor mij is het de houding waarin jij aanwezig bent.
Waarin je voelt wat je doet.
Waarin je niet bezig bent met degene naast je.
Waarin je niet probeert te bewijzen dat je iets kunt.
Waarin je adem nog ruimte heeft.
Dat kan een prachtige ingewikkelde yogahouding zijn.
Maar net zo goed Child’s Pose met een bolster onder je hoofd.
Je lichaam weet het verschil.
Dus als je tijdens yoga even niet meer weet wat je moet doen
Kom terug naar je adem.
Niet om hem perfect te maken.
Niet om hem te controleren.
Gewoon om even te voelen:
Ben ik er nog?
En misschien is dat uiteindelijk veel belangrijker dan waar je handen of voeten terechtkomen.
Want een yogahouding duurt een paar minuten.
Je adem neem je de rest van je leven mee.
Tijdens mijn Mindpiece yogalessen draait het niet om zo ver mogelijk in een houding komen.
We gebruiken beweging en adem juist om weer aandacht te krijgen voor wat je lichaam aangeeft.
Ik geef Slow Flow en Yin Yoga in Benthuizen en Slow Flow in Boskoop. Je kunt eerst een proefles volgen en zelf ervaren hoe anders bewegen voelt wanneer je niet alleen de houding volgt, maar ook je adem.
